BlockChain

Evdeki Buzdolabına Erişmek İsteyen IOTA Nedir?

By 25 Aralık 2017 No Comments

Geçtiğimiz günlerde haberlere, hayatımıza daha doğrusu gündemimize diyelim yeni bir kripto para birimi / coin katıldı; IOTA. Üstelik kısa adı bizim halk söyleyişlerimiz için de tam tekerleme gibi; MIOTA. “Ya abi işte IOTA MIOTA bir şeyler, geçen hafta çıkmış %200, %300 kazandırıyormuş hemen alıp satmak lazım!” diye etrafta sıkça duymuş hatta duymaya devam ediyor olabilirsiniz. Halbuki durum pek de böyle değil, amaç olarak parayı seçen bir çoğunluk olduğu için sürekli olarak bir şeyler yükseldiğinde, popüler olduğunda piyasaya hemen girmeye çalışıp kaymaktan pay almaya çalışıyoruz. Bunu neden ve nasıl yaptığımıza ilişkin bir önceki yazım olan şu yazıyı da eğer okumadıysanız okumanızı tavsiye ederim.

http://radoy.net/tum-dunyayi-egiten-bitcoin-nasil-balon-olabilir-ah-guzelim-turkiye/

Her şeyi baştan alarak ve arkasındaki amacı, teknolojiyi konuşarak IOTA’yı anlatalım.

IOTA Nedir?

IOTA, 2014 yılında ortaya çıkmış ve nesnelerin interneti üzerine odaklanmış, her ne kadar bu yazının kategorisi Blockchain olsa da Blockchain değil Tange tabanlı bir dijital para birimidir.

Bu ekran görüntüsü IOTA’nın resmi web sitesi iota.org adresinden alınmıştır. IOTA, nesnelerin interneti üzerine kurulu bir sistemdir ve kullanılmayan veriyi işleyerek sisteme kazandırır. Nesnelerin interneti ile veriler çoğaldıkça IOTA da kazanır ve açık bir markettir. İşlem ücreti yoktur.

Öncelikle şunu bilmekte fayda olduğunu düşünüyorum: IOTA denilen dijital para birimi, Bitcoin ve Bitcoin’e bağlı tüm para birimlerinden daha farklı bir yol üstüne kurulu. Bitcoin ve diğer altcoinler Blockchain teknolojisini kullanırken IOTA Tangle adlı yeni bir teknoloji kullanarak “ben farklıyım siz ötede oynayın” sözüyle ”kendini farklı konumlandırarak” liderliğe doğru oynamak istiyor. Bu arada Tangle teknolojisinin Blockchain’den farklı olan en belirgin özelliği, birbirlerine bağlı olan zincir bloklara ”eski teknoloji” gözüyle bakıp yönlendirilmiş döngüsüz çizgi teknolojisini üretmesi. Tamam bu son cümle pek açıklayıcı olmadı, hemen daha sade ve anlaşılır dil ile anlatalım; Tangle teknolojisi her bir kullanıcının geçmişteki iki işlemi onaylaması üzerine kuruludur. Blockchain’de ise bu işlemi kazıcılar yani miner’lar üstlenir. Tangle’ın teknik ve bilinen bir kısaltması ise DAG(Directed Acylic Graphic)’tır.

Über matematiksel bir işlem olan DAG’ın çizimi.

Tabi Ethereum da Tangle kullanıyor ama onda kazma işlemi yani mining var. Peki neden diye soracak olursanız eğer, bu sorunun cevabını Github Wiki’leri üzerinde yanıtlamışlar. Eğer Ethereum’un dökümanlarını incelerseniz geriye dönük olarak her bir işlemin çözülme süresi şu anda bu yapı ile yüzlerce saat alacağından dolayı kazıcılara ihtiyaç duyulmaktadır. Peki Tangle teknolojisi zaten bunu ortadan kaldırmak istiyordu, IOTA da mı böyle olacak diye sorarsanız eğer;

Hayır.

IOTA kazım işlemi yapıl(a)mayan bir dijital para birimidir. Piyasaya sürülecek olan miktar bellidir. Her IOTA katılımcısından geçmişe dönük iki işlemi onaylanması istenir. IOTA’da blok da yok üstelik. Dedim ya Proof of Work olarak adlandırılan, işlem kanıtlaması için geçmişe yönelik iki işlemi onaylamak yeterli. E haliyle kazıcı yok, blok yok derken işlem ücreti için bir şey almaya gerek kalmıyor. Decentralized bir yapı olduğunu da ekleyelim, yani merkezi de yok.

Şimdi buraya kadar IOTA’nın temel felsefesi ve yapmak istedikleri üzerine genel hatları ile bazı açıklamalarda bulunduk.

Geçtiğimiz Günlerdeki IOTA’nın Ani Fiyat Artışı Neden Oldu?

Her şeyden önce ülke genelinde bilgimiz olmadan fikrimizin olmasına oldukça alışkınız. Bu ibareyi blogumda mümkün olan her örnekte de paylaşacağım, eğer ilk yazılardan itibaren okuyan arkadaşlar var ise lütfen mazur görsünler ancak bu oldukça önemli bir konu ve bir şekilde üzerine basa basa birilerinin bunu pompalaması gerekiyor.

IOTA hakkında Google’da “IOTA nedir” şeklinde bir arama yaparsanız gerçekten oldukça saçma olan ve hiç bir içerik değeri olmayan, düzensiz yazıların hepsiyle ilk sayfada karşılaşabilirsiniz. Eğer IOTA veya Bitcoin fark etmez, gerçekten doyurucu bilgiler arıyorsanız muhtemelen ikinci veya üçüncü sayfadan itibaren gerçek ve doyurucu bilgilere ulaşabilirsiniz.

IOTA’nın teknolojisinden ve yapmak istediklerinden bahsettik. Adamlar tamamen nesnelerin interneti üzerine odaklanmışlar. Yani John’un evindeki akıllı buzdolabının tükettiği elektrikten tutun da Sasha’nın yeni aldığı elektrikli ve akıllı Tesla’nın ne kadar elektrikle ne kadar yol gittiği verisi bu adamlar için önemli.

Asıl yapılmak istenen olayı aktaralım. John’un evindeki akıllı buzdolabının her gün tükettiği elektrik ve dolayısı ile ürettiği veri, John’un pek bir işine yaramayacaktır. Ancak eğer John’un buzdolabının bağlı olduğu merkezi veya merkezi olmayan bir yapı bu veriyi alarak, John gibi akıllı buzdolabı kullanan cihazlar arasında enerji tasarrufu için veri satışı yaparsa bu veri değer kazanır. Dünya üzerinde günlük olarak ben diyeyim milyarlarca siz deyin trilyonlarca veri çıktısı alınıp işlenmeden çöpe gidiyor. IOTA bu verileri alıp açık bir pazar yerine çıkarmak ve verilerin burada satılmasını sağlamak istiyor. İşte IOTA’nın temel vizyonu/amacı/tanımı artık ne derseniz deyin en basit anlamıyla budur.

IOTA kısaca firmalardan çöpe atacağı verileri istiyor. Diyor ki ürettiğiniz cihazların, aletlerin veya edevatların kullanmadığınız bütün datalarını bizimle paylaşın. Biz bir nesnelerin interneti girişimiyiz. Dolayısı ile dünya üzerinde üretilen tüm micro/makro veriyi sistemimize kazandırmak istiyoruz. Tesla, Microsoft, Volkswagen gibi pek çoğu farklı sektördeki büyük firmaların kullanmadığı / kullanamadığı / yanlış kullandığı verileri kendi sistemimiz içerisine entegre etmek istiyoruz.

IOTA ani bir şekilde fırladı demiştik. Ara başlıktan bu kısıma kadar IOTA’nın temel felsefesini ve amacını okuyan Blockchain ve Tangle gibi merkezsiz yapıları takip eden kişiler çoktan fiyat artışının neden olduğuna dair çıkarımlarını yaptılar bile.

IOTA’nın fiyat artışının nedeni, sistemine yeni oyuncuların katılması.

Bir futbol takımı kurduğunuzu düşünün. Eğer içinde oyuncu yok ise futbol takımınızın değeri sadece sahip olduğu malzeme ve gayrimenkul gibi taşınmazlar ile ölçülebilir. Bu da piyasada size herhangi bir değer sağlamaz. Lakin artık IOTA’ya Fujitsu’dan tutun da Deutsche Telekom’a kadar pek çok şirket destek veriyor.

E haliyle yeni veriler IOTA’ya girdikçe de sistem büyüyor, sistemde yapılan işlem sayısı artıyor ve IOTA’nın değeri yükseliyor. Dolayısı ile IOTA ile ilgili olarak Twitter, Reddit ve haberlerde yeni anlaşmalara ilişkin tüyoları yakalayabilmeniz oldukça önemli.

Nesnelerin interneti çağına henüz giriş yapmadık aslında. Akıllı ev aletleri ve akıllı teknolojiler hala gelişme aşamasında. Dolayısı ile IOTA’nın şimdiki pazarını ve ”gelecek” pazarını ele alırsanız büyük bir uçurumun olduğunu, IOTA’nın daha fazla veriye sahip olması gerektiğini ve tıpkı Facebook gibi dünyayı birbirine bağlaması için daha fazla efor sarf etmesi gerektiğini, kısaca üstel olarak büyümesi gerektiğini rahatlıkla anlayabilirsiniz.

Sizlere IOTA şu kadar düşmüş, bu kadar kar ettirmiş diye “veri” paylaşmayacağım, yatırım yapmanızı önermeyeceğim. Lakin bu yaramaz çocuğu takip edin! Zira o sizi takip etmek için yola çıktı bile.

Sürç-i lisan ettiysek affola.

RDY

RDY

Yorum Yap

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.